Người mẹ cương quyết và công bằng

Người mẹ cương quyết và công bằng sẽ tạo nền tảng đạo đức cho con mình noi theo.

Người mẹ đích thực biết: Đưa ra những tiêu chuẩn và giới hạn nhất định về hành vi để con biết hành xử đúng mực ngay cả khi không có mẹ ở bên.

Điểm mấu chốt: Sự nhất quán và kỷ luật.

Lợi ích con nhận được: Sự ổn định, tinh thần trách nhiệm và có phương hướng.

Bài học cho mẹ: Không mẹ nào muốn quở mắng con mình. Từ “kỷ luật” có vẻ như đi ngược lại khái niệm “tình mẹ” và “yêu thương”. Nhưng xét cho cùng, người mẹ nào cũng muốn nuôi dạy con trở thành những đứa trẻ hạnh phúc và biết cách cư xử đúng mực. Và để được như vậy, để con không đi sai hướng, đó là lúc áp dụng kỷ luật và giới hạn.

 

Người mẹ cương quyết và công bằng

“Cô ấy biết mình cần phải làm mẹ, chứ không phải bạn thân của con”

Cha mẹ e ngại trong việc đưa ra kỷ luật sẽ có những đứa con giẫm đạp lên kỷ luật.

Mẹ của Genevieve rất nghiêm khắc. Suốt những năm phổ thông, trong khi bạn bè của cô đều có thể ở bên ngoài đến khuya, xỏ khuyên tai, dùng mascara thì cô phải về trước 9 giời và phải đợi đến khi đi học đại học mới được trang điểm. Có vẻ mẹ cô không giống các bà mẹ khác khi không để tâm đến những mong muốn của con mình.

Khi Genevieve sinh cô con gái Emily, cô nghĩ mình sẽ phải là một người mẹ kiểu khác, một người mẹ tuyệt với, theo đúng những xu hướng mới nhất, để con mình cũng có thể làm tất cả những gì các cô gái khác đang làm và cả những việc ngày trước cô không được làm nữa. Quan trọng hơn cả, Genevieve không muốn mình như bà mẹ phù thủy cay nghiệt mà phải là người bạn thân thiết, gần gũi của con

Lúc đầu thì việc làm mẹ như vậy thật vui.Genevieve hào hứng mua cho Emily những bộ váy áo lộng lẫy nhất, búp bê xinh đẹp nhất và cho cô bé tham gia nhưng lớp dạy nhảy nổi tiếng nhất. Cô phải làm việc vất vả hơn để có được những điều này cho con, nhưng với cô thì nó thật đáng. Những gì cô không được làm hồi nhỏ giờ cô muốn bù đắp hết cho con mình.

Cho đến lúc Emily được năm tuổi,tủ quần áo của cô bé hầu như không còn chổ để chứa hết những bộ váy áo đẹp đẽ mẹ mua cho nữa. Nhưng rồi đột nhiên, cô bé nói làm mình ghét khiêu vũ và muốn thành vận động viên trượt băng.

“Nhưng Emily, con khiêu vũ tuyệt đẹp. Và ta đã dành rất nhiều tiền để con đi học nhảy rồi. Con không muốn đến buổi biểu diễn lớn tuần tới sao?”

“Không mẹ ơi! Con không thích cô Parsons. Cô ấy không bao giờ để con nhảy theo cách con muốn hay nói chuyện trong lớp. Cô ấy chỉ muốn bọn con tập, tập và tập. Với cả, mẹ ơi, Kelly vừa đi học trượt băng. Mẹ bạn ấy đã cho phép”

Genevieve cố gắng thuyết phục con mình không bỏ học. Giáo viên của Emily cũng nói cô bé có tài năng đặc biệt và nếu tiếp tục học, cô bé sẽ tiến xa trên con đường khiêu vũ chuyên nghiệp. Nhưng khi Emily bắt đầu khóc gào thét và nín thở Genevieve nhượng bộ và đưa con đi mua một đôi giày trượt mới tinh đắt tiền.

“Con đang làm hỏng con bé đấy” Mẹ Genevieve đã nói với cô như vậy trên điện thoại vào ngày hôm sau.

“ Mẹ, mẹ không hiểu gì cả. Bạn Emily đều đi trượt băng hết rồi, mẹ lũ trẻ đó có ai từ chối việc đó đâu”.

Trong một buổi gặp gỡ cha mẹ và học sinh tại trường, giáo viên chủ nhiệm của Emily, cô Takeda đã yêu cầu các phụ huynh xem những tác phẩm cũng như thành tích của con mình trong năm học. Genevieve đang vui vẻ ngồi cùng con gái mình để xem từng trang về toán, viết lách, nghệ thuật thì đột nhiên Emily nhảy lên.

“Mẹ! Thế này thì quá chán! Con sẽ đi tìm Kelly và các bạn khác”.

“Emily con phải ngồi đây với mẹ. Cô giáo con muốn ta bàn luận về những gì con đã làm”

“Chán chết, mẹ à. Những thứ này con xem hết rồi mà”
“Không Emily. Mẹ không muốn con bỏ đi. Mẹ đã phải đổi hết lịch để đến đây tối nay”.

“Ôi mẹ” Emily rên rỉ.

“Ngồi xuống ngay đi Emily. Cô Takeda đang đến. Con có thể chơi với bạn con sau”

“Chào chị Trudeau. Thật mừng là chị đến được. Có chuyện gì với Emily vậy?”

“Không có gì cô Takeda. Bọn trẻ đôi khi cũng xấc xược chút ấy mà. Đang là giai đoạn đó đấy”

“Hãy cẩn thận để điều đó không trở thành thói quen. Ở tuổi này đã thế thì chị hãy nghĩ xem chúng lớn hơn sẽ thế nào?”

Genevieve đã lắng nghe chăm chú. Những gì cô Takeda nói thật có lý. Genevieve cũng nhận thấy gần đây Emily rất xấc xược với cô ngày càng nhiều hơn. Không những thế, cô bé còn đòi hỏi nhiều và rất khó chiều. Thay vì tình bạn giữa mẹ và con lý tưởng cô xây dựng từ đầu, giờ đây mối quan hệ của hai người trở nên vô cùng căng thẳng.

Những năm sau đó, mọi việc càng tồi tệ hơn. Emily không chịu tập trượt băng nữa và khăng khăng đi học cưỡi ngựa tại một bãi tập cách nhà cả tiếng đồng hồ lái xe Genevieve đã phải chi rất nhiều cho những bộ đồ hiệu đắt đỏ mà con gái cô nói là “phải có” để rồi sau đó phát hiện ra toàn bộ chúng đều bị cô bé quăng khắp phòng. Cô bé học lớp hai đã có thể rên rỉ khóc lóc với âm lượng 100 decibel và còn kèm theo vài từ nhạy cảm bậy bả mà cả đời Genevieve còn chưa dám dùng. Tệ hơn là không chỉ có ở nhà, sự xấc xược và thiếu tôn trọng người khác của cô bé còn diễn ra thường xuyên ở nơi công cộng và rồi, trược mặt bà ngoại cô bé.

“Genevieve sao con để con gái con nói chuyện với con như vậy? thật khó chấp nhận. Không chỉ có vậy, con còn đang hủy hoại mối quan hệ của con và con bé nếu cứ tiếp tục nhượng bộ những hành vi đó”.

“Mẹ, đây là con của con. Mọi thứ đã thay đổi rồi. Việc nuôi dạy con cái không còn như thời của bố mẹ nữa đâu”.

“Không Genevieve có vài điều không bao giờ thay đổi. Bọn trẻ luôn cần một chĩ dẫn đạo đức mạnh mẽ. Những giới hạn được đưa ra một cách cương quyết sẽ giúp chúng học điều đó. Bọn trẻ sẽ hạnh phúc hơn nếu có quy tắc trong cuộc sống”.

Genevieve không muốn phải thừa nhận, nhưng cô bắt đầu nghĩ những gì mẹ mình nói có khi là đúng. Emily có vẻ càng ngày càng khó chịu, không phải “người bạn tốt nhất” Genevieve từng hy vọng mà là đứa trẻ bướng bỉnh, không biết bằng lòng, và về căn bản là không hạnh phúc.

Và đỉnh điểm là khi Emily chuẩn bị bước sang tuổi mười ba và cô bé khăng khăng đòi mẹ cho tổ chức một buổi tiệc ngủ thân mật với các bạn nam nữ trong trường.

“Các bạn khác đều thế, mẹ. Đừng khó tính thế. Có gì to tát nào?”

“Con trai con gái ngủ chung với nhau thôi? Thôi nào ! Con không nhớ vụ mấy cậu con trai đó gây ra ở tiệc nhà Kelly à?”

“Thực tế chút đi mẹ. Cái đó có gì đâu. Mẹ đang quá…”

“Đợi chút, quý cô” Genevieve cắt ngang. “Vậy máy chai bia mẹ Kelly phát hiện ra ở sân sau nhà họ thì sao?”

Đột nhiên Emily úp mặt vào hay tay và trước sự ngạc nhiên của Genevieve, cô bé bắt đầu khóc. “Mẹ …mẹ chẳng bao giờ làm điều gì cho con. Mẹ không muốn con vui sao? Mẹ chỉ khiến cuộc sống của con thêm tồi tệ”.

Genevieve sửng sốt. “Tồi tệ?” Mẹ chưa bao giờ có được đến một nữa những thứ con có. Sao con có thể không vui Emily? Mẹ đã cho con mọi thứ con muốn, không phải mẹ luôn là bạn tốt nhất của con sao?

Emily ngạc nhiên ngẩng đầu lên, lau nước mắt đang giàn giụa. “Ý mẹ là sao, bạn tốt nhất? Mẹ là mẹ con. Mẹ nên biết con cần gì. Đó là việc của bố mẹ mà – họ phải biết điều gì khiến con họ không hạnh phúc chứ”.

Emily đúng, bà cô bé cũng thế. Genevieve nhận ra rằng sẽ tốt hơn nhiều cho Emily nếu mẹ cô bé cư xử như một bậc phụ huynh chứ không phải bạn bè đồng trang lứa. Những giọt nước mắt của cô bé khiến cô bị sốc. Emily rõ ràng đang không hạnh phúc. Mối quan hệ của họ rõ ràng có chút gắn kết nào.

Đã đến lúc Genevieve siết kỷ luật. Một bữa tiệc ngủ thân mật có cả các bạn nam chẳng khác gì rước lấy rắc rối.

“Emily, con sẽ không được tổ chức tiệc ngủ thân mật có cả các bạn nam. Con có thể mời các bạn gái và chỉ được thế thôi”

Con gái cô nhìn mẹ, vô cùng ngạc nhiên vì mẹ đã đổi giọng.

“Không chỉ có vậy, từ giờ mẹ sẽ không chấp nhận bất kỳ thái độ xấc xược hay thiếu tôn trọng nào nữa. Con cần biết tôn trọng những gì con có, và có lẽ cách tốt nhất là không cho con quá nhiều – so với những gì con thực sự cần”

Chỉ dẫn của người mẹ đích thực: Bốn chiến lược áp dụng kỷ luật đơn giản.

1. Phương pháp nhắc lại: Để chắc chắn con hiểu mình muốn con làm gì, hãy đưa ra yêu cầu và yêu cầu con nhắc lại điều mình vừa nói. Chỉ mất vài giây nhưng sẽ xóa tan khả năng hiểu lầm giữa hai bên.

2. Quy tắc 10 giây. Giới hạn số từ xuống bằng đúng điều bạn muốn con làm. Nếu không đưa ra được yêu cầu gói gọn trong 10 giây, bạn đang nói quá nhiều đấy!

3. Hạ thấp giọng. Đôi khi cách nhanh nhất để trẻ nghe theo là hạ thấp giọng. Chẳng gì khiến trẻ phản kháng nahnh hơn việc ta gào thét. Các giáo viên đã dùng phương pháp này nhiều năm rồi vì nó hiệu quả!

4. Ngắn gọn thôi. Bọn trẽ sẽ chẳng muốn nghe một bài thuyết giảng dài dằng dặc đâu, vậy nên hãy cố gắng để yêu cầu của mình thật ngắn gọn và đi thẳng vào vấn đề : “Dọn giường trước khi ra ngoài đấy” Đôi khi chỉ nói một từ hoặc cụm từ thôi cũng đủ: “Bài tập về nhà”! “Việc nhà”! Hoặc viết từ đó ra giấy nhớ và dán trên TV khi lũ trẻ đang xem: “Giường” Đổ rác” trẻ sẽ hiểu ý. (Nếu không hãy nhấn nút nguồn)

Cương quyết và công bằng sẽ giúp xây dựng nhân cách.

Nhà tâm lý học của trường đại học Temple – Laurence Steinberg cùng đội nghiên cứu của mình đã nghiên cứu trường hợp của hàng nghìn thanh thiếu niên và gia đình họ trong chín cộng động dân cư khác nhau ở nước Mỹ. Ông nhận thấy trẻ vị thành niên mà có cha mẹ có uy tín sẽ có tính cách mạnh mẽ, tự tin và thành công hơn ở trường so với trẻ có cha mẹ dễ dãi hoặc thụ động. Những trẻ này cũng ít có khả năng sử dụng rượu bia hay ma túy. Steinberg nhắc nhở chúng ta rằng, “Điều quan trọng nhất trẻ cần ở bố mẹ mình là tình yêu, thứ kia là kỷ luật”.

Chín bước để dẹp bỏ hành vi xấu một cách cương quyết và công bằng.

Bước 1: Thiết lập quy tắc. Nghĩ xem có những gì ở con mình chấp nhận được và không chấp nhận được. Hãy nhớ rằng kỳ vọng của bạn sẽ thay đổi khi con lớn lên, vì vậy đừng ngại thay đổi hay tùy chỉnh các quy tắc của mình.

Bước 2: Mỗi lần chỉ điều chỉnh một hành vi thôi. Nếu con bạn liên tục thể hiện những hành vi xấu, hãy tập trung vào từng hành vi một và tìm cách loại bỏ. Co thể là liên tục mè nheo, xấc xược, đi chơi về muộn, hãy nhớ điều chỉnh từng hành vi một sẽ có hiệu quả lâu dài.

Bước 3: Kết nói với con một cách bình tĩnh. Nếu trẻ vi phạm quy tắc của bạn hay có hành vi xấu, đã đến lúc bạn phải cứng rắn. Luôn hít thở sâu và bình tĩnh trước khi nói chuyện với con. Nếu cần cấm túc – time out hãy thực hiện việc đó trước. Rồi sau đó mới nhìn thẳng vào mắt con và đảm bảo là đứa trẻ đã chú ý đến bạn. Luôn nhớ mục tiêu của bạn là kỷ luật bằng tình thương – chứ không phải thông qua cơn tức giận.

Bước 4: Nói rõ điều mình đang lo ngại. Bạn đừng nghĩ bọn trẻ hiểu chúng đang làm sai. Bằng giọng điệu cứng rắn và bình tĩnh, bạn hãy nhắc lại quy tắc của mình và giải thích tại sao hành vi đó là của con là sai. Bạn có thể bắt đầu bằng cách hỏi con, “Quy định của nhà mình là thế nào nhỉ? “Con nghĩ tại sao bạn con lại buồn” hay “Con biết tại sao mẹ không vui không” Nếu con bạn không chắc lắm, vậy hãy nhắc lại cho con tại sao hành vi đó lại là sai. (Nếu con còn rất nhỏ, hãy giải thích: “Chúng ta không bứt lông mèo. Chúng ta chỉ vuốt thôi”. “Con không được dánh”).Hãy nói rõ ràng và ngắn gọn, “Con để xe đạp bên ngoài sẽ bị mất đấy”. “Cách con nói rõ rất thiếu tôn trọng”. Để công bằng, hãy nghe cả từ phía con để hiểu vấn đề. Nếu bạn nhận ra mình mới là người sai (chuyện này vẫn xảy ra mà), hãy thừa nhận mình sai. Và xin lỗi.

Bước 5: Đề xuất một phương án thay đổi tích cực. Bạn muốn con thể hiện hành vi như thế nào? Hãy cho con một đến hai lựa chọn tích cực. “Hãy nói năng lễ độ với mẹ”. “Con phải về nhà ngay sau trận đấu”. Trẻ nhỏ hơn thì có thể yêu cầu trẻ thể hiện luôn hành vi đó để bạn có thể kiểm tra xem con có hiểu đúng không. “Muốn yêu cầu đến lượt mình một cách lịch sự thì nói thế nào nhỉ?” Đừng ngại yêu cầu con tự đưa ra đề xuất, “Lần sau con sẽ phải làm thế nào nhỉ?”

Bước 6: Giải thích hậu quả nếu con tiếp tục làm sai. “Nếu không nói năng lễ độ với mẹ, con sẽ không được dùng điện thoại”. “Nếu con không thôi gào lên với em con, con sẽ bị ngồi một mình trong góc đấy”. Vào thẳng vấn đề, ngắn gọn, cương quyết. Bạn cũng có thể cân nhắc việc cho con tự đề xuất “hình phạt” nếu con gây ra “tội lỗi” lần sau. Để trẻ tự chọn có lẽ “phù hợp với tội lỗi mình gây ra” hơn đấy.

Bước 7: Sửa lỗi sai “ngay tại trận” kèm theo “hình phạt”. Bạn cần cương quyết và hành động tức khẵc để trẻ hiểu mẹ đang rất nghiêm túc trong việc này.

Bước 8: Công bằng. Dù sao bạn cũng không muốn biến mỗi vấn đề nhỏ thành một cuộc chiến. Vì vậy, hãy tùy tình hình mà áp dụng các cách “giải quyết tranh chấp”.

- Thỏa hiệp: “Đúng ra giờ con phải làm bài tập về nhà rồi, nhưng con vừa tập rê bóng rất mệt nên con có đồng ý làm bài tập trong nữa tiếng nữa không? Đừng cố ép con vào một thỏa hiệp mà đến bạn cũng không nghĩ là công bằng hay thích hợp.

- Đề xuất lựa chọn. “Hôm nay là con phải làm việc nhà cho xong. Con muốn làm xong trước hay sau bữa tối”.

- Cùng tìm giải pháp. Hãy xem bạn và con có cùng đưa ra được giải pháp nào cả hai cùng đồng tình không. Đây chính là việc tìm cách thay đổi quy tắc để cả hai đều được thỏa mãn.

- Nhượng bộ. Khi vấn đề của hai mẹ con không đáng kể, bạn có thể chọn giải pháp đơn giản là nhượng bộ cho mong muốn của con. Tuy nhiên, hãy chắc chắn rằng đứa trẻ đưa ra được lý do thỏa đáng và giải thích cho con tại sao mình lại đồng ý thay đổi luật lần này. Thêm nữa, nếu bạn sai, hãy luôn nhượng bộ và nhớ thừa nhận sai lầm của mình với con.

Bước 9: Tán thưởng nỗ lực. Đừng bỏ qua những điều nhỏ nhất vì nhiều khi đó lại là cách hiệu quả nhất để thay đổi hành vi: “Con rất biết tôn trọng người khác. Mẹ thích nghe thế lắm”. Việc thay đổi là rất khó – đặc biệt là với con trẻ - thế nên hãy ghi nhận nỗ lực và tiến bộ của con.

Người mẹ đích thực đã làm gì?

Hãy tìm một người khác hỗ trợ kỹ luật cho kỷ luật cứng rắn và công bằng của bạn.

Carole Tobias, bà mẹ ba con đến từ White Plains, New York, có vấn đề với cậu con trai út, Sean. Cậu bé bắt đầu đánh các bạn khác trong khu. Carole nhận thức được vấn đề và nói với con mình mỗi khi con dùng tay thay vì lời nói, con sẽ chịu cấm túc. Ở nhà mọi việc có vẻ ổn, nhưng khi cô nhận được tin nhắn từ giáo viên mẫu giáo của con, cô Simmons, cô biết là mình cần một đồng minh để có một biện pháp nhất quán cho vấn đề này. Cô sắp xếp một buổi hẹn với co Simmons và giải thích về biện pháp mình đã thực hiện ở nhà đồng thời cho phép cô giáo áp dụng biện pháp đó với Sean ở trường. Và vì hai người đã thống nhất trong việc này, Sean dần dần đã thôi đánh bạn cả ở nhà lẫn ở trường.

Dù bạn đang muốn hay đổi hành vi nào của trẻ, bạn cũng nên nói kế hoạch đó với một người khác cũng dành nhiều thời gian với con mình. Đó có thể là bố, ông, bà, anh chị đứa trẻ, giáo viên của trẻ….Họ sẽ giúp nhấn mạnh vào chính sách của bạn, để trẻ nhanh chóng nhận ra hành động của mình không được ủng hộ và sửa đổi triệt để.